Pokrajine u Francuskoj

Izvor: Wikipedija
(Preusmjereno s Francuske pokrajine)
Prijeđi na navigaciju Prijeđi na pretraživanje
Ovaj članak je dio
serije:
Politička podjela Francuske
Pokrajinska razina
Pokrajine
a. Pokrajine kontinentalne Francuske
b. Prekomorske pokrajine
Razina departmana
Departmani
(uključujući Prekomorske departmane)
Razina okruga
Okruzi
Kantonalna razina
Kantoni
Međuopćinska razina
Urbane zajednice
Aglomerizacijske zajednice
Općinske zajednice
Udruge novih aglomerizacija
Općinska razina
Općine
Općinski okruzi
Drugi
Collectivités d'outre-mer
Collectivité sui generis
Pays d'outre-mer
Territoire d'outre-mer
Raspršeni otoci
Otok Clipperton


Pokrajine u Francuskoj (francuska riječ je la région) su najviše upravne i teritorijalne jedinice Francuske Republike kojima je procesom decentralizacije dodjeljeno pravo statusa pravnih osoba kao i sloboda samoupravljanja. Status pokrajina uređen je XII. poglavljem Francuskog ustava iz 1958. godine te općim zakonom o teritorijalnim jedinicama.

Sadašnje pokrajine potječu od starih provincija prerevolucionarnog doba kao i od povijesno-tradicionalnih pokrajina koje sadrže određeni regionalni kulturni i društveni identitet kao i ekonomsku povezanost. Do 2015. godine Francuska je brojila 27 pokrajina, a teritorijalnom reformom od 1. siječnja 2016, broj je sveden na 18 pokrajina. Od 18 pokrajina njih 13 nalazi se u europskoj Francuskoj, a njih 5 su francuski prekomorski posjedi.

Sve pokrajine, za razliku od ostalih upravnih jedinica, imaju dva parlamenta : Pokrajinsko vijeće, koje predstavlja izabranu skupštinu s moću odlučivanja te Vijeće za ekonomiju, društvo i okoliš koje je savjetodavno vijeće čiji članovi nisu izabrani već imenovani. Predsjednik Pokrajinskog vijeće predstavlja izvršnu vlast pokrajine.

Ovlasti koje su povjerene pokrajinama pokrivaju mnoga područja i često su vrlo velike. Najvažnije ovlasti su nadležnost nad srednjoškolskim obrazovanjem, kao i nadzor i upravljanje regionalnim prometom, kao i razvoj pokrajinske ekonomije. Moć pokrajina u odnosu na državu rasla je od 90ih godina prošlog stoljeća i danas one imaju popriličnu političku i ekonomsku moć, a neke od njih imaju snažan lokalni identiet s mogućnošću razvoja zahtjeva za snažnijom autonomijom ili čak neovisnošću.

Povijest[uredi VE | uredi]

Stare provincije za vrijeme kraljevine[uredi VE | uredi]

Francuske pokrajine prije Revolucije iz 1789. godine

Prije Francuske revolucije, 1789. godine, Kraljevina Francuska je bila podijeljena na provincije po feudalnom principu. Te provincije više manje odgovaraju nekim današnjim regijama. 1789. provincije su ukinute, a zemlja je podijeljena u 83 departmana.

Francuske provincije kroz 20. stoljeće[uredi VE | uredi]

Regije je kao gospodarske zajednice prvi zamislio Étienne Clémentel, te je 5. travnja 1919. osnovana regija Est (Nancy) koja je pokrivala Lorraine, Champagne-Ardenne i Alsace-Moselle. Te regije su udružene radi trgovačke suradnje, te su to zapravo bila udruženja trgovačkih komora kojima je upravljao regionalni odbor. U ovo prvo vrijeme su se stvorile još neke takve regije, te su često mijenjale svoj oblik.

Po tom modelu, u rujnu 1919. godine, osnovano je 19 "turističkih regija" povezanih po zemljopisnim, etnografskim, povijesnim i turističkim elementima.

Poslije Prvog svjetskog rata jačaju ideje regionalista koji su željeli stvoriti upravna područja veća od departmana. Ironično, takva podjela je stvorena za vrijeme Vichyske Francuske, kad je maršal Pétain, 19. travnja 1941. potpisao zakon kojime su neke stare francuske provincije reorganizirane, te u kojima su se nalazili departmani. Ovakva organizacija nije preživjela pad petanističkog režima, 1945. godine.

Za vrijeme Četvrte Republike je osmišljena podjela teritorija iznad departmanskog nivoa. 28. listopada 1956. godine, stvoren je plan podjele na 21 pokrajinu (Korzika je bila dio pokrajine Provansa-Alpe-Azurna obala). Uz nekoliko upravnih promjena u regijama idućih godina, 2. ožujka 1982. godine, donesen je zakon o decentralizaciji. Teritorijalna podjela iz 1982. godine ostala je važeća do 2016. godine.

Francuske pokrajine 1982. - 2016.[uredi VE | uredi]

Francuske pokrajine 1982.-2016.

Od 1982. sve do 2011. godine Francuska je bila podjeljena na 26 pokrajina (22 u europskoj Francuskoj, te 4 u prekomorskim posjedima). 2011. status pokrajine dobio je departman Mayotte. Ta podjela ostala je važeća do 2016. godine.

  • 22 pokrajine u kontinentalnoj (europskoj) Francuskoj :

1. Elzas (Alsace)
2. Akvitanija (Aquitaine)
3. Auvergne
4. Donja Normandija (Basse-Normandie)
5. Burgundija (Bourgogne)
6. Bretanja (Bretagne)
7. Centre
8. Champagne-Ardenne
9. Korzika (Corse) (Korzika je imala status teritorijalne zajednice (collectivité territoriale) koji je različit od statusa ostale europske 21 regije.)
10. Franche-Comté
11. Gornja Normandija (Haute-Normandie)

12. Île-de-France
13. Languedoc-Roussillon
14. Limousin
15. Lorraine
16. Pireneji-Jug (Midi-Pyrénées)
17. Nord-Pas-de-Calais
18. Regija Loire (Pays de la Loire)
19. Pikardija (Picardie)
20. Poitou-Charentes
21. Provansa-Alpe-Azurna obala (Provence-Alpes-Côte d'Azur)
22. Rona-Alpe (Rhône-Alpes)

  1. Gvadalupa (Guadeloupe)
  2. Francuska Gvajana (Guyane)
  3. Martinik (Martinique)
  4. Reunion (Réunion)
  5. Mayotte

Trenutni status pokrajina Francuske Republike[uredi VE | uredi]

Nakon višegodišnje rasprave i pokušaja reforme teritorijalne organizacije, Francuski je parlament je tijekom 2014. godine izglasao teritorijalnu reorganizaciju koja će nastupiti 1. siječnja 2016. godine. Ta nova i trenutna podjela podrazumijeva 18 pokrajina: 13 u kontinentalnoj Francuskoj (od kojih Korzika ima poseban položaj) te 5 u prekomorskim posjedima.

Pokrajine kontinentalne Francuske[uredi VE | uredi]

Zastava Smještaj Naziv Sjedište Departmani Površina (km2) Broj stanovnika (2014.) INSEE oznaka
Flag of the region Auvergne-Rhône-Alpes.svg Auvergne-Rhône-Alpes region locator map.svg Auvergne-Rona-Alpe
Auvergne-Rhône-Alpes
Lyon Ain, Allier, Ardèche, Cantal, Drôme, Isère, Loire, Haute-Loire, Puy-de-Dôme, Rhône + Métropole de Lyon, Savoie i Haute-Savoie 69 711 7 820 966 84
Flag of Brittany (Gwenn ha du).svg Bretagne region locator map2.svg Bretanja
Bretagne
Rennes Côtes-d'Armor, Finistère, Ille-et-Vilaine i Morbihan 27 208 3 276 543 53
Flag of the region Bourgogne-Franche-Comté.svg Bourgogne-Franche-Comté region locator map.svg Burgundija-Franche-Comté
Bourgogne-Franche-Comté
Dijon Côte-d'Or, Doubs, Jura, Nièvre, Haute-Saône, Saône-et-Loire, Yonne i Territoire de Belfort 47 784 2 820 623 27
Flag of Centre-Val de Loire.svg Centre-Val de Loire region locator map.svg Centre-Val de Loire Orléans Cher, Eure-et-Loir, Indre, Indre-et-Loire, Loir-et-Cher i Loiret 39 151 2 577 435 24
Grand Est Logo vectoriel.svg Alsace-Champagne-Ardenne-Lorraine region locator map.svg Grand Est Strasbourg Ardennes, Aube, Marne, Haute-Marne, Meurthe-et-Moselle, Meuse, Moselle, Bas-Rhin, Haut-Rhin i Vosges 57 441 5 554 645 44
- Hauts-de-France region locator map.svg Hauts-de-France Lille Aisne, Nord, Oise, Pas-de-Calais i Somme 31 806 6 006 156 189
- Île-de-France region locator map2.svg Île-de-France Pariz Pariz, Seine-et-Marne, Yvelines, Essonne, Hauts-de-Seine, Seine-Saint-Denis, Val-de-Marne i Val-d'Oise 12 011 12 027 565 11
Flag of Corsica.svg Corse region locator map2.svg Korzika Ajaccio Corse-du-Sud i Haute-Corse 8 680 324 212 94
Flag of Normandie.svg Normandie2014 region locator map.svg Normandija
Normandie
Rouen Calvados, Eure, Manche, Orne i Seine-Maritime 29 907 3 335 645 28
FlagNouvelleAquitaine.png Nouvelle-Aquitaine region locator map.svg Nova Akvitanija
Nouvelle Aquitaine
Bordeaux Charente, Charente-Maritime, Corrèze, Creuse, Dordogne, Gironde, Landes, Lot-et-Garonne, Pyrénées-Atlantiques, Deux-Sèvres, Vienne i Haute-Vienne 84 036 5 879 144 75
Flag of Région Occitanie Perpinyà variation.svg Languedoc-Roussillon-Midi-Pyrénées region locator map.svg Okcitanija
Occitanie
Toulouse Ariège, Aude, Aveyron, Gard, Haute-Garonne, Gers, Hérault, Lot, Lozère, Hautes-Pyrénées, Pyrénées-Orientales, Tarn i Tarn-et-Garonne 72 724 5 730 753 76
Flag of Provence-Alpes-Cote dAzur.svg Provence-Alpes-Côte d'Azur region locator map2.svg Provansa-Alpe-Azurna obala
Provence-Alpes-Côte d'Azur
Marseille Alpes-de-Haute-Provence, Hautes-Alpes, Alpes-Maritimes, Bouches-du-Rhône, Var i Vaucluse 31 400 4 983 438 93
Région Pays-de-la-Loire (logo).svg Pays de la Loire region locator map2.svg Zemlja Loire
Pays de la Loire
Nantes Loire-Atlantique, Maine-et-Loire, Mayenne, Sarthe i Vendée 32 082 3 690 833 52

Prekomorske pokrajine[uredi VE | uredi]

Zastava Smještaj Naziv Sjedište Departmani Površina (km2) Broj stanovnika (2014.) INSEE oznaka
Flag of France.svg French Guiana in France 2016.svg Francuska Gvajana
Guyane
Cayenne 1 83 534 252 338 03
Flag of France.svg Département 971 in France (-mini map) (zoom) 2016.svg Gvadalupa
Guadeloupe
Basse-Terre 1 1 628 400 186 01
Snake Flag of Martinique.svg Département 972 in France (-mini map) (zoom) 2016.svg Martinik
Martinique
Fort-de-France 1 1 128 383 911 02
Flag of Mayotte.jpg Mayotte (976) in France.svg Mayotte Dzaoudzi 1 374 256 518 06
Flag of France.svg Département 974 in France (zoom) 2016.svg Réunion
La Réunion
Saint-Denis 1 2 504 842 767 04

Vidi još[uredi VE | uredi]

Vanjske poveznice[uredi VE | uredi]

  • [1] : Stranica o razvoju francuskih pokrajina sa zemljopisnog i gospodarskog stajališta.


Flag of France.svg Portal Francuske – Pristup člancima s tematikom o Francuskoj.