Tipografija

Malo slovo a u tipu slova: Adobe Caslon

Tipografija je umjetnost i vještina baratanja tipovima slova, zapravo oblikovanja nekog teksta, služeći se pritom tipovima slova, različitim veličinama istih, i različitim proredima ( vodoravnim i okomitim), između slova. Tipografijom se služe slovoslagari, grafički montažeri, tipografi, grafički dizajneri, umjetnički direktori i kaligrafi. Do današnjeg digitalnog doba tipografija je bila posebna specijalizirana djelatnost. Novo digitalno doba, otvorilo je potpuno nove mogućnosti u korištenju tipografije novim generacijama dizajnera i ostalim korisnicima.

Povijest i etimologija

Riječ tipografija je složenica grčkih riječi koje u prijevodu znače forma ili žig τύπος (typos) i pisati γραφία (graphia). Tipografija svoje korijene vuče iz prvih izbušenih kalupa (matica za odljevke) koji su se koristili za izradu pečata i kovanica još u antici. Tipografija sa pokretnim metalnim modulom pojavila se u XIII. st. u Koreji. U Europi je razvoj tipografije krenuo od sredine XV. st. sa razvojem tiskarstva.

Čitljivost i čitkost

Ova dva termina se često mješaju. Termin čitljivost se najčešće i najpravilnije koristi da opiše lakoću sa kojom je pisan jezik čitan i razumljiv, podrazumijeva teškoću jezika samog po sebi, a ne njegovog izgleda. To je više psiholingvistička nego tipografska tema. Faktori koji utiču na čitljivost uključuju rečeničnu dužinu, dužinu riječi kao i učestalost neuobičajenih riječi. Kao suprotnost, čitkost opisuje kako lako i ugodno kucan tekst može biti čitan. To nije povezano sa sadržajem ili jezikom, već je povezano sa veličinom i izgledom pisanog i prikazanog teksta.

Pisma

Danas postoje tisuće pisama (vrste slova). Pismo se pojavljuje u velikom rasponu oblika i veličina, koje se mjere tipografskim točkama.

Antikva

Slova ovoga pisma završavaju crticama, zvanim serifima. Serifi tvore vezu između slova, čime je olakšano povezivanje slova u riječi.

Grotesk

Slova ovoga pisma nemaju serife (crtice na završetku). Teže se čitaju od slova sa crticom.

Slaganje

Danas se uglavnom obavlja kompjuterski. Odredi se vrsta slova i širina teksta, a ispravci se rade na ekranu. Laserski pisač, povezan s kompjuterom, otiskuje slova na tiskarski fotosenzitivni film.

Rasprostranjenost

U savremenoj upotrebi korištenje i učenje tipografije je veoma široko rasprostranjeno pokrivajući sve aspekte dizajniranja, raspoređivanja slova ubrajajući izgled slova, rukopisa i kaliografiju; zapise i arhitektonska slova; postere i druge velike skale slova kao što su signali i bilbordi; poslovna komunikacija; reklame; logotipovi; izgled; kinetička tipografija u filmovima i na televiziji i kao komponenta industrijskog dizajna na kućnim aparatima, satovima itd. Od digitalizacije tipografski rang aplikacija je postao sve više prisutan, pojavljuje se na web stranicama, LCD monitorima mobilnih telefona i video igricama. Sveprisutnost slova naveo je tipografe da skuju izraz "Slova su svuda oko nas".

Reklame

Tipografija je već mnogo vremena vitalan dio promotivnog materijala i reklama. Dizajneri često koriste tipografiju da bi dočarali temu ili raspoloženje u reklami. Primjetili ste kako često koriste zadebljana, velika slova da bi saopštili određenu poruku potrošačima. Slova se često koriste da bi privukla pažnju na određenu reklamu, u kombinaciji sa bojom, oblikom i slikom. Danas tipografija u reklami može da se odrazi i kao brend te kompanije. Fontovi se koriste da bi saopštili različite poruke gledaocima, klasičan font služi za snažan karakter, dok se moderniji fontovi koriste za čistiji i prirodniji izgled. Zadebljana slova služe za davanje izjava i privlačenje pažnje.