Benkovac (sudbeni kotar)

Izvor: Wikipedija
Prijeđi na navigaciju Prijeđi na pretraživanje

Sudbeni kotar Benkovac bio je jedan od sudbenih kotara (njem. Gerichtsbezirk), koji su predstavljali manje upravno-teritorijalne jedinice nekadašnje Carevine Austrije u okvirima Austro-Ugarske monarhije. Zajedno sa sudbenim kotarima Kistanje i Obrovac činio je veću upravno-teritorijalnu jedinicu politički kotar Benkovac u sastavu austrijske krunske zemlje Dalmacije. Prostirao se je 1900. godine na 564,28 km2[1], a sjedište sudbenog kotara bilo je u Benkovcu.

Stanovništvo[uredi | uredi kôd]

Godine 1900. u sudbenom je kotaru Benkovcu živjelo 14.100 stanovnika[2] popisanih kao lokalno civilno stanovništvo i "stranci" (stanovništvo iz drugih dijelova carstva - "nezavičajno" (njem. Staatsfremde) bez stalnog boravka u Dalmaciji, zatečeno na licu u vrijeme popisa, koje je u popisnim kolonama bilo vjerski, ali ne i jezično raspoređeno)), te kao vojničko stanovništvo. Izjašnjavanja u smislu narodnosne pripadnosti nije bilo, a hrvatski i srpski jezik iskazani su kao jedan jezik pod službenim imenom "srpsko-hrvatski jezik" (njem. serbo-kroatisch)[3].

U odnosu na strukturu stanovništva ukupno je popisano 14.099 osoba ili 99,99% iz reda civilnog stanovništva, od toga lokalnog, "zemaljskog" iz Dalmacije 14.062 ili 99,73% od ukupnog civilnog stanovništva, te "nezavičajnog" odn. iz drugih dijelova monarhije 37 osoba ili 0,26% od ukupnog civilnog stanovništva. Iz reda vojničkog stanovništva popisana je jedna osoba, što je predstavljalo 0,007% od ukupnog stanovništa.

Sudbeni kotar Benkovac
S.K. stanovništvo 1900. rimokatolici pravoslavci ostale vjere njemački hrvatski ili srpski talijanski ostali jezici "nezavičajno" st. ("Staatsfremde") bilješka
Sudbeni kotar Benkovac 14.100 8.119 5.981 - 2 14.016 43 2 37 Sada je podijeljen između upravnih jedinica: općine Pirovac (Šibensko-kninska županija) te grada Benkovca i općina Lišane Ostrovičke, Pakoštane, Polača i Stankovci (Zadarska županija).
% 100% 57,58% 42,41% - 0,01% 99,40% 0,30% 0,01% 0,26%
od toga vojničko 1 1 - - 1 - - - -
% 100% 100% - - 100% - - - -

Naselja[uredi | uredi kôd]

Sudbeni kotar Benkovac koji je istodobno bio i općina, sastojao se iz 39 naseljenih mjesta i njihovih dijelova - zaselaka (u zagradi je dat broj stanovnika s popisa od 31. prosinca 1900. godine):

Sudbeni kotar Benkovac - naselja i stanovništvo
naseljeno mjesto stanovništvo 1900. rimokatolici pravoslavci ostale vjere njemački hrvatski ili srpski talijanski ostali jezici "nezavičajno" st. ("Staatsfremde") pripadajući dijelovi naselja bilješka
Banjevac 618 618 - - - 618 - - - Bakovića Luke (96), Kašić (66), Kukinje (74), Ošine (61), Pod Gradinom (35), Punta (184), Šarlije (102) Sada se iskazuje pod imenom Banjevci. Sadrži podatke i za naselje Kašić.
Benkovac 512 356 156 - 2 437 42 1 30 Benkovac (512)
od toga vojničko 1 1 - - 1 - - - -
Benkovac Selo 211 7 204 - - 211 - - - Benkovac Selo (211) Sada se iskazuje pod imenom Benkovačko Selo.
Biljane Gornje 365 - 365 - - 365 - - - Dukići (25), Gagići (30), Jankovića Kula (3), Lacmanović (21), Mrogano Selo (14), Opačići (125), Ostojići (84), Radmanovići (26), Stanari (37) Sada se iskazuje pod imenom Gornje Biljane.
Brgud ili Selo pod Drenovačom 649 - 649 - - 649 - - - Banići (397), Čalići (58), Čemer (26), Dobra Gora (44), Dolac Matići (78), Pod Jarebinjak (46), Pod Kosinjak (0) Sada se iskazuje pod imenom Brgud.
Bruška 385 339 46 - - 385 - - - Čekić-Ogradica (6), Draga (64), Izpod Ljut (15), Livadica (36), Marinovići (74), Ograde (68), Pod Stranom (13), Ružića Draga (109)
Budak 325 325 - - - 325 - - - Budak (325)
Buković 690 32 658 - - 683 1 1 5 Draga (17), Drnek (306), Kupreš (205), Novoselje (109), Varoš (53)
Bulić 180 168 12 - - 180 - - - Pod Gladuša (18), Rašići (26), Rubelji (96), Suići (40)
Ceranje 338 49 289 - - 338 - - - Ceranje Donje (121), Ceranje Gornje (135), Gašparci (46), Krš Čačići (36) Sada se iskazuje pod imenima Donje Ceranje i Gornje Ceranje.
Jagodnje Donje 148 48 100 - - 148 - - - Jagodnje Donje (148) Sada se iskazuje pod imenom Donja Jagodnja.
Jagodnje Gornje 362 - 362 - - 362 - - - Pod Gradinom (11), Smiljevac ili Sriednje Selo (323), Zečevića Stan (28) Sada se iskazuje pod imenom Gornja Jagodnja.
Kakma 65 16 49 - - 65 - - - Kakma (65)
Kolarine 270 - 270 - - 270 - - - Devića Varoš (8), Ikači i Prlići (249), Zorica (13) Sada se iskazuje pod imenom Kolarina.
Korlat 500 265 235 - - 500 - - - Gradina (79), Kukalj Cupać (107), Pod Gredom (29), Pod Gredom Tintori (115), Pod Putom Babići (68), Radeki (36), Vulelijina Draga (66)
Kozlovac 216 - 216 - - 216 - - - Ivaniševića Draga ili Zorica (158), Kula (9), Podi (49) Sada se iskazuje pod imenom Kožlovac.
Kulatlagić ili Kula Atlagića 470 31 439 - - 469 - - 1 Ćuruvija Stan (37), Martinovići (86), Miljevići (55), Na Kuklju Babići (146), Sankovići (57), Stanari (33), Trnjinići (31), Vuletići (25) Sada se iskazuje pod imenom Kula Atlagić.
Lepuri 150 150 - - - 150 - - - Lepuri (150), Stanari (0) Sada se iskazuje pod imenom Donji Lepuri.
Lisičić ili Sriednje Selo 441 440 1 - - 441 - - - Bačići (28), Budanovi (83), Dražići (5), Kutići (260), Podgrađe (65) Sada se iskazuje pod imenom Lisičić. Sadrži podatke i za naselje Podgrađe.
Lišane Ostrovičke 530 530 - - - 530 - - - Manići (84), Mijići (45), Nimci (182), Pod Crkvom (52), Pod Mišnje (38), Radaši (80), Tkaljići (49)
Lišane Tinjske 218 - 218 - - 218 - - - Lišane Tinjske (218), Goljani (0)
Miranje 139 3 136 - - 139 - - - Miranje Donje (54), Miranje Gornje (60), Žegar ili Žegarani (25)
Morpolača 86 - 86 - - 86 - - - Morpolača (86)
Nadin 455 278 177 - - 455 - - - Batovići (64), Brzojini (40), Donji Varoš (129), Kvartir (0), Pod Kosom ili Kosa Majstrovići (68), Staro Selo (32), Vrsaljkovi (52), Zagrad (70) Sadrži podatke i za naselje Zagrad.
Perušić 285 205 80 - - 285 - - - Guzići (236), Šarića Stan (49) Sada se iskazuje pod imenom Perušić Benkovački.
Podlug 204 180 24 - - 204 - - - Na Kosi ili Jokić u Kosi (120), Vuletići (84)
Polača 703 629 74 - - 702 - - 1 Kastela (72), Pod Gradinom ili Gradinari (413), Prtenjači (137), Stanari (70), Strkovača (11)
Popović ili Popovići 487 392 95 - - 487 - - - Kom (63), Krč (52), Kupinovac (48), Pliskovo ili Pliskovac (79), Pod Otavac (82), Tokići (163) Sada se iskazuje pod imenom Popovići.
Pristeg 552 319 233 - - 552 - - - Crnokrak (10), Pristeg Donji ili Kršari (85), Pristeg Gornji (168), Rončević (1), Uzelice (288)
Prović 64 29 35 - - 64 - - - Prović (64)
Radošinovac 254 214 40 - - 254 - - - Dobravoda (43), Pod Visokom (79), Skorobić (132) Sada se iskazuje pod imenom Radošinovci. Sadrži podatke i za naselje Dobra Voda.
Rastević 598 304 294 - - 598 - - - Gnjatović Draga (54), Kličevica (5), Pod Gradinom (120), Vrpljane (175), Ziačića Draga (244) Sada se iskazuje pod imenom Raštević.
Rodaljice 299 299 - - - 299 - - - Pod Gredom ili Držođodani (188), Žutelji (111)
Stankovac ili Stankovci 1.086 1.086 - - - 1.086 - - - Bile Vlake (129), Crljenik (103), Kod Gospe (61), Morići (73), Morići pod Cestu (85), Vunići (635) Sada se iskazuje pod imenom Stankovci. Sadrži podatke i za naselja Bila Vlaka i Crljenik.
Šopot 167 93 74 - - 167 - - - Glavica Grubić (12), Kličevica (6), Šušanj ili Šušnjar (149)
Tinj 219 194 25 - - 219 - - - Ivankovića Stan (7), Pod Gradinom (96), Više Bare Jurjevića (55), Zagradine (61)
Vrana 334 264 70 - - 334 - - - Marina ili Skolj (47), Oton (54), Pećina (20), Pod Gradinom (128), Za Pećinom (85)
Vukšić 285 256 29 - - 285 - - - Drčin Varoš (192), Radmili (93)
Zapužane ili Zapužani 240 - 240 - - 240 - - - Dražari (35), Gradinari ili Gradinjani (171), Jaružani (34) Sada se iskazuje pod imenom Zapužane.

Literatura[uredi | uredi kôd]

  • Gemeindelexikon der im Reichsrate vertretenen Königreiche und Länder; Bearbeitet auf Grund der Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1900. Herausgegeben von der K. K. Statistischen zentralkommission; XIV Dalmatien. Wien 1908.
  • Republika Hrvatska - Državni zavod za statistiku: Naselja i stanovništvo Republike Hrvatske 1857.-2001.
  • Mirko Korenčić: Naselja i stanovništvo SR Hrvatske od 1857-1971, Zagreb, 1979.

Izvori[uredi | uredi kôd]

  1. Zeno.org Meyers Großes Konversations-Lexikon, sv. 4., Lipsko, 1905., str. 429, natuknica Dalmatien
  2. Ante Bralić: Zadarski fin-de siècle – Političke i društvene prilike u Zadru i Dalmaciji, Časopis za suvremenu povijest, br. 3./2007., str. 732 - 733
  3. Gemeindelexikon der im reichsrate vertretenen königreiche und länder; Bearbeitet auf grund der ergebnisse der Volkszählung vom 31. dezember 1900. Herausgegeben von der K. K. Statistischen zentralkommission; XIV Dalmatien. Wien 1908.